Yüksek Mahkeme “Dur” Dedi, Trump Vites Yükseltti: Ticaret Savaşlarında Yeni Perde
ABD’de ekonomi ve hukuk dünyası karşı karşıya geldi. ABD Yüksek Mahkemesi, Başkan Donald Trump’ın ticaret politikalarının temelini oluşturan geniş yetkilerini kısıtlayan tarihi bir karara imza attı. Ancak Trump, karara tepki göstererek daha sert bir hamleyle yanıt verdi.
Mahkemeden “Yetki Aşımı” Kararı: Vergi Koyma Yetkisi Kongre’nindir
Yüksek Mahkeme, 3’e karşı 6 oyla aldığı kararda, Uluslararası Acil Ekonomik Güçler Yasası’nın (IEEPA) başkana sınırsız gümrük vergisi koyma hakkı tanımadığına hükmetti. Karar metninde şu can alıcı noktalar öne çıktı:
-
Anayasal Vurgu: Vergi ve harç belirleme yetkisi münhasıran Kongre’ye aittir.
-
Tarihsel Dayanak: Yarım asırlık IEEPA tarihinde hiçbir başkanın bu yasayı devasa tarifeler için kullanmadığı hatırlatıldı.
-
Muğlaklık Reddi: Ekonomik dengeleri sarsacak kadar büyük bir yetki devrinin ucu açık ifadelerle yapılamayacağı belirtildi.
Trump’ın Yanıtı Sert Oldu: “Sokaklarda Dans Ediyorlar”
Beyaz Saray’da düzenlenen basın toplantısında mahkeme üyelerine yönelik sert eleştirilerde bulunan Trump, kararı “hayal kırıklığı” olarak nitelendirdi. ABD’nin ticaret ortaklarını hedef alan Trump, şu ifadeleri kullandı:
“Bizi yıllardır sömüren ülkeler şu an sevinçten sokaklarda dans ediyor. Ancak bu kutlamaları uzun sürmeyecek. Elimde mahkemenin bile kabul ettiği, IEEPA’dan daha güçlü yasal silahlar var.”
Yeni Hamle: Yüzde 10 Küresel Ek Vergi
Trump, mahkeme kararının ardından geri adım atmak yerine, 122. Bölüm kapsamında halihazırdaki tarifelere ek olarak yüzde 10’luk yeni bir küresel gümrük vergisi imzalayacağını duyurdu. Ayrıca, yabancı şirketlerin haksız ticaret uygulamalarına karşı “301. Bölüm” soruşturmalarının başlatılacağı talimatını verdi.
Süreç Nasıl Buraya Geldi? (Kronoloji)
ABD ticaret politikasını sarsan davanın geçmişi, Trump’ın Çin, Kanada ve Meksika’ya uyguladığı “karşılıklılık” vergilerine dayanıyor:
-
28 Mayıs 2025: Uluslararası Ticaret Mahkemesi, tarifelerin başkanlık yetkisini aştığına karar verdi.
-
29 Ağustos 2025: Temyiz Mahkemesi kararı onayladı ancak Trump yönetimine itiraz süresi tanıdı.
-
5 Kasım 2025: Yüksek Mahkeme tarafları dinledi.
-
Bugün: Nihai karar açıklandı ve Trump yeni vergi paketini duyurdu.
News
